ICC vs Pilipinas: Sino ang May Kapangyarihan?
Dito lalong naging mainit ang diskusyon.
Ayon kay Marcoleta, malinaw umano sa batas ng Pilipinas na may sariling hurisdiksyon ang bansa sa mga kasong tulad nito. Binanggit niya ang Republic Act No. 9851 at ang mga probisyon na nagsasabing maaaring litisin ng mga lokal na korte ang mga krimeng may kaugnayan sa human rights violations at iba pang seryosong kaso.
Para sa kanya, kapag aktibo nang gumagalaw ang lokal na justice system, wala nang dahilan para makialam pa ang ICC.
Ito umano ang tinatawag na “principle of complementarity.”
Sa simpleng paliwanag, pumapasok lang umano ang ICC kapag walang ginagawa o walang kakayahang umaksyon ang sariling korte ng isang bansa.
Ngunit ayon kay Marcoleta, hindi ito ang sitwasyon sa Pilipinas ngayon.
Aniya, mayroon nang umiiral na proseso at may mga imbestigasyong isinasagawa ang lokal na mga ahensya. Kaya para sa kanya, wala nang legal na basehan para makialam pa ang ICC.
Ang Usapin ng Soberanya
Habang nagpapatuloy ang pagdinig, paulit-ulit na lumutang ang salitang “soberanya.”
Para kay Marcoleta at sa ilang senador, hindi lang ito tungkol kay Bato Dela Rosa. Mas malalim umano ang usapin dahil nakasalalay rito ang karapatan ng Pilipinas bilang isang malayang bansa.
Tinukoy pa ni Marcoleta ang posisyon ng Pilipinas sa United Nations noong nakaraang taon, kung saan iginiit umano ng bansa na ang pangunahing hurisdiksyon ay nasa teritoryo ng estado mismo.
Aniya, kung papayagan ng Pilipinas na basta na lamang manghimasok ang ICC kahit may sariling korte ang bansa, para na rin umanong isinuko ng gobyerno ang sarili nitong kapangyarihan.
Para sa kanyang kampo, hindi dapat hayaang diktahan ng isang dayuhang hukuman ang magiging kapalaran ng isang Pilipinong halal ng sambayanan.
Ang Isyu ng Warrant of Arrest
Isa sa pinakamainit na bahagi ng diskusyon ay ang tanong kung totoong may valid na warrant of arrest nga ba laban kay Senator Bato.
Ayon kay Marcoleta, hanggang sa oras ng kanilang pagdinig ay wala pa umanong naipapakitang opisyal na dokumento ang NBI na magpapatunay sa naturang warrant.
Kinuwestyon din niya kung bakit hindi umano maipakita ang komunikasyon sa pagitan ng ICC, Interpol, at ng mga lokal na ahensya.
Para sa kanya, mahalagang malinaw ang bawat detalye dahil napakasensitibo ng usapin.
Nagbiro pa siya na kung mapapatunayang totoong may dalang warrant ang ilang personalidad na nasa Senado, baka “sheriff na sila ng ICC.”
Bagama’t may halong biro, malinaw na seryoso ang punto niya: Hindi dapat basta-basta kumikilos ang mga awtoridad nang walang malinaw na legal na batayan.